• 1
  • 2
  • 3
  • 4

پاییز 94

 

دانلود نمونۀ رایگان

شمارۀ پاییز فصل‌نامۀ مدیریت دارایی‌های فیزیکی

در این شماره می‌خوانید:

 

سخن نخست / مرتضی ورمزیار

  • «بهره‌وری همه‌چیز نیست، اما در بلندمدت همه‌چیز است. توانایی هر کشور برای بهبود کیفیت زندگی در گذر زمان، با تقریب خوبی تنها به توانایی‌های آن کشور در تولید بیشتر به‌ازای هر نیروی تولیدی متکی است.» این جمله‌ای است که پل کروگمن، استاد اقتصاد دانشگاه‌های پرینستون و نیویورک در کتاب روزگار آرزوهای ازدست‌رفته و در ابتدای فصل نخست این کتاب نوشته است. این اقتصاددان آمریکایی جایزۀ نوبل اقتصاد را در سال 2008 برای تلاش‌هایش در زمینۀ اقتصاد تجارت به‌دست آورد. یکی از زمینه‌های کاری وی که در همین کتاب هم به آن اشاره شده است، افزایش بهره‌وری و کاهش هزینه‌های تولید با افزایش حجم تولید است.

 

مدیریت دارایی‌ها بر مبنای شواهد / علی زواشکیانی، اندرو جاردین، الیزابت تامپسون

  • تردیدی نیست که حتی با رشد انفجاری داده‌های در دسترس، داده‌های نگهداشت برای بعضی دارایی‌ها ممکن است بسیار ناچیز یا حتی ناموجود باشد. برای نمونه، دارایی‌هایی که دهه‌ها از عمرشان می‌گذرد، ممکن است داده‌های سال‌های ابتدایی بهره‌برداری آن‌ها در دسترس نباشد. خوشبختانه می‌توانیم دانش را از منابع متعددی در سطح سازمان استخراج کنیم. بدیهی است که می‌توان این دانش را از واحد نگهداشت دریافت کرد، اما شاید دیگران نیز اطلاعات مفیدی داشته باشند. به‌رغم وجود نقص در داده‌های مکتوب، ممکن است سازمان از لحاظ دانش ضمنی قدرتمند باشد. فقط کافیست بدانید که کجا باید دنبال این دانش بگردید و چگونه باید آن را استخراج کنید. در EBAM، نظریه و کاربرد با هم ترکیب شده‌اند تا خروجی دقیقی از داده‌های آماری یا دانش ضمنی به‌دست آید، آن هم از طریق فرایندی که شامل پیشرفته‌ترین تکنیک‌های آماری و ریاضیاتی می‌شود که داده‌ها را پاکسازی، پردازش و تحلیل می‌کنند. با دسترسی به داده‌ها و آگاهی از نحوۀ استفاده از آن‌ها، مدیران نگهداشت می‌توانند شیوه‌های استاندارد نگهداشت خود را بهبود بخشند.

 

مصاحبه با تری اُهَنلِن، مدیر وسایت reliabilityweb.com و سردبیر نشریۀ Uptime  

  • تری اُهنلن (Terrence O’Hanlon) مدیر وبسایت com و سردبیر نشریۀ Uptime است. او سال‌هاست که در زمینۀ مدیریت دارایی‌های فیزیکی و قابلیت اطمینان فعالیت می‌کند و یکی از اعضای کمیتۀ تهیۀ پیش‌نویس مجموعۀ استانداردهای ایزو 55000 بوده است. البته فعالیت‌های او به همین جا محدود نمی‌شود: سابقۀ عضویت در گروه‌ها و کمیته‌های مختلف برای تدوین استانداردها و آیین‌نامه‌های مختلف مرتبط با صنعت، برگزاری دوره‌های آموزشی در سرتاسر جهان و سابقۀ تألیف کتاب‌های متعدد از دیگر کارهای اوست. لذا بر آن شدیم که برای اولین شمارۀ نشریۀ مدیریت دارایی‌های فیزیکی، گفتگویی با ایشان ترتیب دهیم. در این گفتگو که به ابتکار دکتر علی زواشکیانی انجام شده است، او دربارۀ نحوۀ ورود خود به دنیای مدیریت دارایی‌ها توضیح می‌دهد و دیدگاه‌هایش را دربارۀ آیندۀ این دانش در سطح جهان، خاورمیانه و ایران تبیین می‌کند.

 

مدیریت تغییر / سارا بانکی

  • در دنیای امروز، شرکت‌هایی موفق و ماندگارند که به تغییرات محیط بیرون و درون خود پاسخگو باشند و متناسب با این تغییرات، تغییر کنند. مدیریت چنین تغییراتی فرایندی است پیچیده که به همبستگی تمام کارکنان شرکت نیاز دارد. تغییر در شرکت‌ها از 2 منبع سرچشمه می‌گیرد: (1) تغییر فضای بیرون شرکت: تغییر قوانین، تغییر رقبا، تغییر فناوری،  تغییر بازار نیروی کار، تغییر نیاز مشتریان، تغییر زنجیرۀ تأمین، تغییر اوضاع اقتصادی و...؛ (2) تغییر فضای درون سازمان: تغییر استراتژی‌ها، تغییر مدیریت، تغییر ساختارها و... . نکتۀ مهم این است که هر تغییری در محیط بیرون، به تغییری درون سازمان منجر می‌شود. در حوزۀ مدیریت تغییر مدل‌های مختلفی پیشنهاد شده است که در اینجا به اختصار به دو مدل اشاره می‌شود.

 

بررسی داده‌های خرابی و انتخاب سیاست تعویض پیشگیرانه برای کابل‌های هویست شاول P&H / رضا آزادگان، علیرضا بهفر

  • در این مقاله به‌طور خلاصه به موضوع تحلیل داده‌های آماری مربوط به پارگی کابل هویست شاول‌های P&H معدن مس سرچشمه از سه سازنده مختلف با استفاده از تحلیل آماری مبتنی بر توزیع وایبل پرداخته شده است؛ در نهایت، تعویض پیشگیرانه‌ای با صرفه‌جویی حدود یک‌میلیارد تومان در سال توصیه شده است.

 

گفت‌وگو با علیرضا اصل‌عربی، مدیر کل راهبری نظام نگهداری و تعمیرات صنعت نفت

  • علیرضا اصل عربی، مدیر کل راهبری نظام نگهداری و تعمیرات صنعت نفت، از ابتدای تشکیل این سازمان بر مسند ریاست آن تکیه زده است. این سازمان یکی از زیرمجموعه‌های معاونت امور مهندسی وزارت نفت است که اهداف، استراتژی‌ها و راهبردهای کلان را برای تعالی نگهداری و تعمیرات در این وزارتخانه مشخص می‌کند. یکی از راهبردهای کلان این سازمان، تدوین نظام‌های نت مبتنی بر مدیریت دارایی‌های فیزیکی است. «نظام‌نامۀ راهبرد مدیریت دارایی‌های فیزیکی صنعت نفت» اولین سند از این مجموعه است که سال گذشته به همت این سازمان منتشر شد. در گفتگوی زیر، ایشان دربارۀ روند تدوین این نظام‌نامه، چالش‌ها و افق‌های پیش روی آن توضیح می‌دهند.

 

طراحی و اجرای RCM و CMMS در مدیریت امور فراوری شرکت معدنی و صنعتی گل‌گهر / احمد عرب‌شمالی

  • طی چند دهۀ اخیر، فلسفۀ کلی و استراتژی‌های نگهداری و تعمیرات به‌تدریج تغییر کرده است. یکی از اهداف اصلی مدیریت نت، افزایش دسترس‌پذیری و بهره‌برداری از تجهیزات و دستگاه‌ها و درعین‌حال کاهش هزینه‌های نگهداری و تعمیرات است که بخش عمده‌ای از هزینه‌های بهره‌برداری را تشکیل می‌دهد؛ بنابراین منطقی خواهد بود که همانند دیگر فعالیت‌های مهندسی، در زمینۀ نگهداری و تعمیرات نیز دوراندیشی و برنامه‌ریزی صورت گیرد، نوعی از برنامه‌ریزی که بر مبنای علمی و در ارتباط با نیازهای بهره‌برداری باشد. وجود سیستم نت برنامه‌ریزی‌شده ازآن‌رو الزام‌آور و ضروری است که کنترل مستمر و اطلاع کامل از اوضاع و احوال، نحوۀ عملکرد و هزینه‌های بهره‌برداری تجهیزات، تأسیسات، ساختمان‌ها و خدمات جانبی را ممکن می‌سازد؛ لذا ارائۀ مطلوب‌ترین خدمات و خط‌مشی‌های نگهداری و تعمیرات و اتخاذ بهترین روش‌ها برای تداوم کار با حداکثر بازده و تحمیل حداقل هزینه امکان‌پذیر می‌گردد.

 

نقش مدیریت دارایی‌های فیزیکی در اقتصاد ملی / علی‌نقی مشایخی

  • در این نوشتار، نکاتی را دربارۀ اهمیت مدیریت دارایی‌های فیزیکی در اقتصاد ملی توضیح خواهم داد. بحث حاضر در سطح کلان مطرح می‌شود و اهمیت مدیریت دارایی‌های فیزیکی را در سطح کلان اقتصادی برای کشور و جامعه واکاوی می‌کند. مدیریت دارایی‌های فیزیکی در سازمان‌های مختلف با کیفیت‌های مختلفی انجام می‌شود؛ اگر سرمایه به‌درستی استفاده شود و به‌درستی مدیریت شود، یکی از پیامدهایش افزایش عمر سرمایه است؛ یعنی دارایی‌ها برای مدت طولانی‌تری می‌توانند خدمت‌رسانی و تولید کنند. در نتیجه، وقتی عمر سرمایه بیشتر شود، استهلاک فیزیکی آن کمتر می‌شود. اگر دارایی‌ها صحیح مدیریت نشوند، به‌سرعت مستهلک می‌شود. هرچه سرمایه‌ها بهتر مدیریت شوند، طول عمر دارایی‌ها بیشتر می‌شود. لذا یکی از تأثیرات مدیریت صحیح، افزایش عمر دارایی‌های فیزیکی است.

 

مصاحبه با امیر ملک‌نیازی، دبیر اجرایی جایزۀ ملی مدیریت دارایی‌های فیزیکی  

  • در تابستانی که گذشت، دبیرخانۀ جایزۀ ملی مدیریت دارایی‌ها آغاز به کار کرد و برگزیدگان اولین دورۀ آن نیز همزمان با دهمین کنفرانس بین‌المللی مدیران فنی و نگهداری و تعمیرات (IPAMC) معرفی خواهند شد. دکتر علی زواشکیانی دبیر علمی این جایزه هستند و مهندس امیر ملک‌نیازی نیز سمت دبیر اجرایی این جایزه را بر عهده دارند. لذا بر آن شدیم تا با امیر ملک‌نیازی، دانش‌آموختۀ رشتۀ مهندسی صنایع در مقطع کارشناسی‌ارشد از دانشگاه صنعتی امیرکبیر، به گفتگو بنشینیم و هدف و زمینه‌های این جایزه را واکاوی کنیم.

 

سه پیشنهاد برای تسهیلگری RCA / مبین نادری

  • انجام هر تحلیل RCA چقدر باید طول بکشد؟

این پرسش مانند این است که بپرسیم طول یک قطعه ریسمان چقدر است؟

طی گفت‌وگوهایی که با برخی از مدیران صنایع در این خصوص داشتم، از یکی از آن‌ها شنیدم که در سازمانشان زمان انجام تحلیل RCA را به دو ساعت محدود کرده‌اند. درحالی‌که شخصی دیگر انتظار داشت که برای راه‌حل‌های ناشی از طوفان فکری حداقل یک روز، معادل 6 تا 7 ساعت زمان صرف شود. در مجموع تصور بر این بود که صرف زمان 48 ساعت برای تهیه گزارش پیش‌نویس تحلیل RCA غیرمعمول نیست. در ادامه سه پیشنهاد ارائه می‌شود که به شما کمک می‌کند تا وقتی با محدودیت زمانی روبه‌رویید، بتوانید در زمان مقرر انجام تحلیل را به نتیجه برسانید.

 

طراحی مدل تعالی مدیریت دارایی‌ها بر مبنای ایزو 55000 / مهدیه صدقی، سعید رمضانی

  • مدیریت دارایی‌ها با تغییر نگاه سازمان‌ها به دارایی‌ها، از مدیریت فنی به استراتژیک و مدیریت جزیره‌ای به مدیریت سیستمی، دستاوردهای ویژه‌ای را به همراه داشته است. استانداردهای مدیریت دارایی‌ها، ایزو 55000 و PAS 55، با نگاهی جامع به استراتژی‌های کلان سازمان، ارتباط بین چگونگی خلق ارزش از دارایی و توازن ریسک و هزینه را بیان می‌کنند. یکی از مشکلات پیاده‌سازی استانداردهای مدیریت دارایی‌ها، تفاوت دغدغه‌های مدیران فنی سازمان با ساختار کلان ارائه‌شده در این استانداردهاست. در این مقاله، برای پاسخگویی به دغدغۀ مدیران و درعین‌حال بهره‌گیری از ساختار یکپارچه و استاندارد ایزو 55000‌، مدلی جهت برقراری ارتباط بین مدل‌های تعالی مطرح بین‌المللی در حوزۀ مدیریت نگهداری و تعمیرات و ساختار ایزو 55000 ارائه شده است. این مدل امکان طراحی نقشۀ راه دارایی‌ها را مطابق با الزامات ایزو 55000 و حصول تعالی در تمام فعالیت‌های چرخۀ عمر دارایی‌ها فراهم می‌آورد. نتایج اولیۀ پیاده‌سازی این مدل در شرکت حمل‌ونقل ریلی رجاء در قالب مطالعۀ موردی ارائه شده است. نقشۀ راه مدیریت دارایی‌ها نیز بر حسب مدل پیشنهادی در این شرکت تهیه شده است که خلاصۀ نتایج آن در مقاله ذکر شده است.

 

مدیریت دانش در مدیریت دارایی‌های فیزیکی

  • امروزه دارایی‌های فکری در سازمان‌ها اهمیت ویژه‌ای یافته است و سازمان‌ها از ابزار مدیریت دانش برای گردآوری دانش ساختارنیافته، نظام‌مندکردن آن، ذخیرۀ آن و اشاعۀ آن در سطوح مختلف استفاده می‌کنند. با توجه به اهمیت روزافزون مدیریت دانش، در بند 7 از استاندارد ایزو 55000 به‌طور ویژه به مدیریت دانش پرداخته شده است. در این مقاله کوشش بر آن است که ابتدا تعریفی از دانش و مدیریت دانش ارائه شود، سپس به سیر تحول سیستم‌های مدیریت دانش و چالش‌های پیش روی پیاده‌سازی سیستم مدیریت دانش اشاره شود و در پایان به الزامات استاندارد ایزو 55000 در ارتباط با موضوع مدیریت دانش پرداخته خواهد شد.

 

مدل تعالی سیستم مدیریت دانش نگهداری و تعمیرات در صنایع ایرانی iMKMS / ناصر جلالی، جواد احمدی

  • سیستم‌های مدیریتی، متناسب با فرهنگ و دانش سازمان، نیاز به بهینه‌سازی و طرح‌ریزی دارند. شناسایی سطح بلوغ سازمانی برای پیاده‌سازی هر سیستم مدیریتی، شرط پایه و اساسی محسوب می‌شود. مشاوران و استادان حوزه‌های مدیریتی برای پیاده‌سازی بهینه، به استانداردسازی و ارائۀ مدل‌های پیشنهادی پرداخته‌اند که این مدل‌ها با توجه به فرهنگ ملی، منطقه‌ای و دانش کارکنان سازمان باید اصلاح شوند. در حوزۀ سیستم‌های مدیریت نگهداری و تعمیرات، مدل‌های تری وایرمن، جان کمبل و هرم قابلیت اطمینان، جزو مدل‌های مطرح هستند. در شرکت پرین بتن آمود که بزرگ‌ترین و مجهزترین تولیدکنندۀ بتن هوادار اتوکلاوشده در ایران است، مدل طرح‌ریزی سیستم مدیریت دانش نگهداری و تعمیرات مبتنی بر فرهنگ صنعت ایرانی (iMKMS) در ۳ سال اخیر در حال اجرا بوده است. در این مقاله به تشریح این مدل پرداخته می‌شود. این مدل برای پیاده‌سازی سیستم‌های مدیریت دارایی‌های فیزیکی مطابق استاندارد ایزو ۵۵۰۰۱ قابلیت تسری دارد و می‌تواند الگوی خوبی برای پیاده‌سازی باشد.

 

معرفی کتاب: تعالی مدیریت دارایی‌ها / مرتضی ورمزیار

  • در صنایع هنوز کسانی هستند که گمان می‌کنند «نگهداشت، نگهداشت است»، نه چیزی بیشتر و نه چیزی کمتر. اما این گمان در طول چند دهۀ گذشته همزمان با پیشرفت‌های چشمگیر در صنعت و ورود فناوری‌های پیشرفتۀ اطلاعاتی و ارتباطی، در حال تغییر بوده است. شرکت‌های هوشمند امروزه به‌خوبی دریافته‌اند که «نگهداشت، فقط مرکز هزینه نیست» و سازمان‌ها آن را به چشم «سرمایه‌گذاری» نگاه می‌کنند. جان دیکسون کمبل، نگارندۀ کتاب زمان در دسترس (Uptime) در کتاب تعالی مدیریت دارایی‌ها به همراه اندرو جاردین، استاد دانشگاه تورنتو در کانادا و مدیر مرکز مهندسی نگهداشت، قابلیت‌اطمینان و بهینه‌سازی و جوئل مک‌گلین، به معرفی همین تغییرات در طول نزدیک به یک سدۀ گذشته پرداخته‌اند و در کنار آن، کلیدی‌ترین مفاهیم مورد بررسی در مدیریت دارایی‌های فیزیکی را مطرح کرده‌اند. همچنین در این کتاب روندها و گرایش‌ها از گذشته تا به امروز، از نگهداشت پیشگیرانه (PM) تا رویکردهای پیشرفته‏ای چون ITAM هم بررسی شده است که با وجود و بروز فناوری‌های اطلاعاتی و ارتباطی، روزبه‌روز بر گسترش دامنۀ این پدیده‌های نوین در صنایع گوناگون اثر می‌گذارند.

 

مبانی و مفاهیم پروژۀ ASTAR و مراحل پیاده‌سازی آن در شرکت پتروشیمی آریاساسول / وحید حکمت‌شعار

  • در سال 2010، کارشناسان شرکت پلیمر آریاساسول طی بازدیدی که از شرکت ساسول آفریقای جنوبی داشتند، متوجه شدند که پروژه‌ای به‌نام STAR با مشاورۀ شرکت آمریکایی SAMI در زمینۀ مدیریت دارایی‌های فیزیکی در این شرکت در حال پیاده‌سازی است. این کارشناسان، با توجه به تفاوت نظم سازمانی و بهره‌وری محیط کار بین این دو شرکت، شرکت آریاساسول و شرکت ساسول را با هم مقایسه کردند و شکاف‌های عمومی را در این زمینه شناسایی کردند؛ سپس با ارائۀ شکاف‌های عمومی مشخص‌شده به مدیریت ارشد سازمان، حمایت مدیریت را برای پیشبرد پروژه‌ای مشابه در شرکت آریاساسول جلب کردند. کارشناسان حوزۀ نت شرکت، طی سال‌های 2011 و 2012 تلاش‌هایی غیررسمی و ساختارنیافته را در زمینۀ مدیریت نگهداری و تعمیرات و برنامه‌ریزی‌های مرتبط انجام دادند، لیکن پس از مدتی دریافتند که بدون تعریف پروژه‌ای رسمی و ساختاریافته در سازمان، امکان دستیابی به نتایج کلاس جهانی و مشابه شرکت ساسول میسر نیست. لذا با حمایت یکی از مدیران عملیاتی بسیار خبرۀ ساسول به نام کارلوس داسیلوا و با کمک مشاور متبحر مقیم ساسول در زمینۀ «مدیریت فرایندهای کاری نگهداری و تعمیرات» به نام ویکوس اِروی، از مارس 2012 پروژه‌ای رسمی با نام ASTAR در شرکت آریاساسول تعریف شد.

 

جایگاه مدیریت فرایندهای کسب‌وکار در مدیریت قطعات یدکی و انبار / امیر ملک‌نیازی

  • گسترش مفهوم مدیریت دارایی‌های فیزیکی در صنایع منجر به توجه بیشتر به مفاهیم مکمل و مرتبط با نگهداری و تعمیرات شده است. در میان این مفاهیم مکمل و مرتبط علوم و دانش‌های متعددی جلوه‌گر شده‌اند و هر کدام نیز به نوبۀ خود زنجیره‌ای از دانش‌ها را به مفهوم سنتی نگهداری و تعمیرات وارد کرده‌اند. در هرم جان کمپل، 10 جنبه برای مدیریت دارایی‌های فیزیکی ترسیم شده است. از میان این ده جنبه، نوشتار حاضر به دو جنبه مرتبط می‌شود: فرایندمحوری و مدیریت کالا و قطعات یدکی. در این مقاله، به شیوه‌ای عملی به دنبال طرح مبانی و اصول اجرایی مدیریت فرایندهای کسب‌وکار (BPM) برای فرایندهایی هستیم که مرتبط با انبار قطعات یدکی است؛ فرایندهایی که تقریباً در اکثر سازمان‌های تولیدی و حتی خدماتی با نام‌های مشابه وجود دارد و از نظر چارچوب کلی فرایند نیز بسیار به یکدیگر شبیه هستند. این فرایندها در اکثر مواقع از نقاط ضعف مشابه نیز رنج می‌برند.

 

نظام آراستگی در برق مشهد / محمدمسعود ثناگر

  • تاکنون صدها سیستم و ابزار مدیریتی برای ادارۀ بهتر سازمان‌ها و شرکت‌ها طراحی و استفاده شده‌اند. یکی از مهم‌ترین مسائلی که شرکت‌ها با آن روبرو هستند، انتخاب صحیح از میان این ابزارها و سیستم‌های مدیریتی است. در ایران، بیشتر سیستم‌های به‌کاررفته در سازمان‌ها را کارشناسان و مدیران شرکت‌ها به اجرا درآورده‌اند و کمتر پیش می‌آید که کارگران، کارمندان و سرپرستان نیز در اجرای این سیستم‌ها حضور داشته باشند؛ اتفاقی که یکی از عوامل عدم‌بهره‌وری سیستم‌ها در شرکت‌های ایرانی است. نظام آراستگی محیط کار (5S) یکی از نظام‌های مدیریتی است که به‌شدت با کارکنان سطوح پایین مرتبط است و آن‌ها را وادار به بهبود عملکرد خود می‌کند. نظام آراستگی 5S را می‌توان زیرساخت سایر نظام‌های مدیریتی و عاملی برای نهادینه‌سازی آن‌ها در همۀ شرکت‌های تولیدی و خدماتی تلقی کرد. شرکت توزیع نیروی برق شهرستان مشهد، نظام آراستگی را با هدف ارتقای فرهنگ سازمانی و نهادینه‌سازی میل به تغییر و بهبود سازمانی در سطح فردی کارکنان برگزیده است و آن را با جدیت پیاده کرده است.

 

گریز از دام‌های تحلیل حیاتی‌بودن در دارایی‌های فیزیکی / تاکوما زَک

  • اگر بخواهیم ساده بیان کنیم، حیاتی‌بودن1 به میزان اهمیت هر دارایی یا سیستم در مأموریت سازمان اشاره دارد. در این مقاله، هفت دام و باور غلطی که ممکن است جلوی درک درست از حیاتی‌بودن در عملیات شرکت را بگیرند، تشریح می‌شوند. با جلوگیری از افتادن در دام این باورهای نادرست، سازمان قادر خواهد بود تحلیل حیاتی‌بودن را با کیفیتی بهتر انجام دهد.

 

چرا پهپادها اینترنت آینده هستند / تری اُهنلن

  • پهپادها قادرند قاعدۀ بازی را تغییر دهند و از ظرفیت فراوانی برای ساده‌سازی کارها و کاهش هزینۀ بازرسی و فعالیت‌های پایش مرتبط با عملکرد دارایی‌ها و قابلیت اطمینان برخوردارند. در میانه‌های دهۀ 90، با گروه کوچک 10نفره‌ای از مهندسان در آزمایشگاه‌های بِل AT&T در موری هیل، نیوجرسی کار می‌کردم که در نهایت به AT&T Worldnet Services تبدیل شد. آن موقع امکانات کنونیِ اینترنت تازه درحال‌شکل‌گیری بود و برایم بسیار هیجان‌انگیز بود که بخشی از این فرایند بودم. اطلاعات سریع و رایگان و در دسترس، ابزارهای ارتباطی کاربرپسند، اشتراک تصاویر، ویدیوهای آنلاین و ابزارهای ارتباطی اجتماعی اکنون فراگیر شده‌اند و جزو امور روزمرۀ ما تلقی می‌شوند. تصور کنید اگر جزو پایه‌گذاران اینترنت بودید، چه چیزی خلق می‌کردید؟ حتی اگر سنی از شما گذشته باشد، این فرصت را از دست داده‌اید؛ زیرا چیزهایی که زندگی روزمرۀ ما را دگرگون می‌کنند، نمی‌توان تصوری از آن‌ها داشت تا زمانی که واقعاً تغییری بیافرینند.